تکنیک چاپ کتاب گوتنبرگ

Instagram

 

تکنیک چاپ کتاب گوتنبرگ

 

 

در صنعت چاپ کتاب اختراع گوتنبرگ نقطه عطفی به شمار می آید که می توان از طریق این اتفاق تاریخ کتابت را به دو دوره پیش و بعد از گوتنبرگ تقسیم نمود. گتنبرگ تکنیک چاپ کتاب را از چینیان وام گرفت و با رفع نقس عمده آن یعنی قطعات چاپ و ساخت قطعات فلزی متحرک جهشی بزرگ را در صنعت چاپ کتاب به وجود آورد و با استفاده‌ از حروف‌ فلزی‌ متحرك‌ عصری جدید را با شیوه نوین‌ چاپ‌ کتاب خود رقم زد.  او نخست‌ برای‌ هر یك‌ از حروف‌، حركتها و نشانه‌های‌ سجاوندی‌، یك‌ سنبه نشانی‌ از فلز سخت‌ ساخت‌. بعد سنبه‌ را در فلزی‌ نرم‌تر كوبید تا قالبی‌ برای‌ ریختن‌ قطعاتی‌ مشابه‌ همان‌ حرف‌ پدید آید. جنس‌ این‌ حروف‌، آلیاژی‌ بود از سرب‌، آنتیموان‌ و قلع‌ . (برای اطلاع در مورد حروفچینی دستی به اینجا رجوع کنید.)

گوتنبرگ بعد از تکمیل دستگاه خود اولین دستگاه چاپ کتاب را به صورت ماشین چاپ کتاب مسطح به وجود آورد و اولین کتابی که با آن چاپ نمود کتاب انجیل بود که به کتاب انجیل گوتنبرگ معروف شد.(برای اطلاع بیشتر به اینجا مراجعه کنید)

در مورد روش گوتنبرگ در تکنیک چاپ کتاب خودش باید گفت که در ماشین چاپ کتاب وی که هر حرف یک قطعه فلزی کوچک از جنس آلیاي بود. بر روی هر قطعه از این فلز شکل یک حرف یا یک عدد یا نشانه نوشتار به صورت معکوس درج شده بود. تمام این قطعات به یک اندازه و یک شکل بودند و یک دست کامل آنها کل حروف الفبا و علامت های نگارشی و اعداد را تشکیل می داد. مجموع این جروف در یک جعبه به نام گارسه قرار می گیرد و حروفچین برای آماده کردن متن خود برای چاپ این حروف را بر حسب نیاز انتخاب نموده و در ظرف لبه دار کوچکی به نام ورساد قرار می دهد و بعد از تمام شدن یک سطر سطر دیگری را آغاز می کند. بعد از تمام شدن مرحله چینش حروف فرد حروف چین این قطعات را بر روی سینی فلزی کوچکی به نام رانگا قرار داده و نوشته را برای چاپ آماده می کرد.

اندك‌ زمانی‌ بعد از اختراع‌ گوتنبرگ‌، نخستین‌ حروف‌ متحرك‌ سربی‌ برای‌ زبانهای‌ شرقی‌ نیز ساخته‌ شد.

 گوتنبرگ‌ در طراحی‌ حروف‌ و صفحه‌آرایی كتابهای چاپی خود از اسلوب‌ صومعه‌ها در تهیه نسخه‌های‌ خطی‌ نفیس‌ پیروی‌ كرد (مركلی‌، ص‌ 5) و بعدها حروف خود را به شکل متنوعی گسترش داد.

اومانیست های‌ ایتالیایی‌ آن‌ روزگار معتقد بودند كه‌ حروف‌ خط‌ گوتیگ‌ از دور تار و محو به‌نظر می‌رسد و از نزدیك‌ چشم‌ را خسته‌ می‌كند؛ ازاین‌رو كوشیدند تا با الهام‌ از كتیبه‌های‌ رم‌ باستان‌، حروفی‌ ساده‌تر و زیباتر پدید آورند